DPYD – niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej

DPYD – niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej

Gen DPYD (ang. dihydropyrimidine dehydrogenase) koduje enzym dehydrogenazę dihydropirymidynową (DPD), który odgrywa kluczową rolę w metabolizmie pirymidyn (głównie uracylu i tyminy) oraz w inaktywacji leków zawierających 5-fluorouracyl (5-FU), takich jak kapecytabina i tegafur. W odniesieniu do farmakogenetyki, gen DPYD jest jednym z najlepiej poznanych genów wpływających na metabolizm leków przeciwnowotworowych.

Obecność określonych wariantów w genie DPYD może prowadzić do częściowego lub całkowitego niedoboru aktywności enzymatycznej dehydrogenazy dihydropirymidynowej, co skutkuje toksycznym nagromadzeniem 5-FU w organizmie. U pacjentów z niedoborem DPD stosowanie standardowych dawek 5-FU lub jego pochodnych może prowadzić do ciężkich działań niepożądanych, takich jak: mielosupresja, ciężka biegunka, neurotoksyczność, a w skrajnych przypadkach – zgon.

Zakres badania

Badanie obejmuje warianty o znaczeniu farmakogenetycznym z panelu zalecanego przez Europejską Agencję Leków (EMA ang. European Medicines Agency) w genie DPYD:

c.1905+1G>A (rs3918290, DPYD*2A),

c.1679T>G; p.(Ile560Ser) (rs55886062, DPYD*13),

c.2846A>T; p.(Asp949Val) (rs67376798),

c.1129-5923C>G (rs75017182).

Wskazania do badania

Gen DPYD jest kluczowym biomarkerem w farmakogenetyce terapii przeciwnowotworowej opartej na 5-fluorouracylu. Jego analiza pozwala na personalizację leczenia, zwiększenie bezpieczeństwa terapii oraz zmniejszenie ryzyka ciężkich działań niepożądanych. Włączenie genotypowania wariantów DPYD do praktyki klinicznej jest ważnym krokiem w kierunku medycyny precyzyjnej.

Badanie wykonywane jest metodą sekwencjonowania (Sanger).